Blog / Ludzie i procesy
Szkolenie z cyberbezpieczeństwa dla pracowników w praktyce
Pracownicy są najczęściej pierwszą linią obrony firmy, a jednocześnie najczęstszym celem ataków. Dobrze zaplanowane szkolenie nie musi być długie ani nudne, ale musi być regularne i oparte na realnych sytuacjach.
Dlaczego szkolenia mają znaczenie
Nawet najlepsze zabezpieczenia techniczne nie pomogą, jeśli pracownik poda hasło na fałszywej stronie albo otworzy złośliwy załącznik. Wiele ataków na firmy zaczyna się od wiadomości e-mail dopasowanej do odbiorcy.
Dyrektywa NIS2 (2022/2555) w art. 21 wymienia wśród środków zarządzania ryzykiem także podstawowe praktyki higieny cyberbezpieczeństwa i szkolenia. Zawsze sprawdzaj aktualny tekst polskiej ustawy w Dzienniku Ustaw, bo szczegóły wdrożenia określa prawo krajowe.
Tematy obowiązkowe dla każdego
Na początek wystarczy kilka tematów, ale omówionych na przykładach z codziennej pracy.
- Rozpoznawanie wiadomości phishingowych i podejrzanych linków.
- Hasła, menedżer haseł i uwierzytelnianie dwuskładnikowe.
- Bezpieczna praca zdalna i korzystanie z publicznych sieci.
- Postępowanie z danymi osobowymi i firmowymi.
- Jak i komu zgłosić incydent albo wątpliwość, bez obawy przed konsekwencjami.
Szkolenie dla zarządu i działu IT jest inne
Zarząd potrzebuje zrozumienia odpowiedzialności i ryzyka, a nie szczegółów technicznych. Art. 20 dyrektywy NIS2 przewiduje obowiązek odbywania szkoleń przez kierownictwo, żeby mogło ocenić ryzyka i praktyki. Materiały dla tej grupy zebraliśmy na stronie dla zarządu.
Dział IT potrzebuje szkoleń technicznych: bezpieczna konfiguracja, reagowanie na incydenty, zarządzanie podatnościami. Takie szkolenia powinny być osobnym blokiem.
Jak często i w jakiej formie
Jednorazowe szkolenie wstępne dla nowych osób i krótkie powtórki co kilka miesięcy działają lepiej niż jeden długi kurs raz do roku. Wiedza szybko się zapomina, a metody ataków się zmieniają.
Dobrze sprawdzają się krótkie moduły, symulacje podejrzanych wiadomości oraz omówienie prawdziwych przypadków z branży. Forma ma być dostosowana do ról: inne przykłady dla księgowości, inne dla sprzedaży.
Jak mierzyć efekty
Sama obecność na liście nie jest miarą skuteczności. Lepszymi wskaźnikami są liczba zgłoszonych podejrzanych wiadomości, czas reakcji na incydent oraz wyniki symulacji. Zapisuj je i porównuj z poprzednimi okresami.
Dokumentacja szkoleń (daty, tematy, uczestnicy) jest też dowodem w razie audytu. Opisujemy, jak zespół audytowy czyta takie dowody, w materiale o audycie NIS2.
Szkolenie to połowa obrazu, drugą są testy techniczne
Wyszkolony pracownik zmniejsza ryzyko, ale nie usuwa luk w konfiguracji serwerów, poczty czy aplikacji. Obie warstwy muszą działać razem. Test zewnętrzny pokazuje, co widać z internetu, niezależnie od tego, jak zachowują się ludzie.
Zobacz, jak działa nasz automatyczny pentest zewnętrzny. Raport pod NIS2 i KSC kosztuje od 590 zł netto miesięcznie, więcej w cenniku. Test automatyczny nie zastępuje ręcznego testu logiki biznesowej aplikacji, ale daje stały obraz ekspozycji.
Pytania i odpowiedzi
Sprawdź swoją domenę teraz
Wpisz domenę i zobacz w kilkanaście sekund, co widzi atakujący.